Thoái hóa khớp là gì? Nguyên ngân và triệu chứng cần biết

“Thoát hóa khớp là gì” luôn là câu hỏi được nhiều người quan tâm, bởi đây là một trong những bệnh lý xương khớp phổ biến nhất hiện nay, đặc biệt ở người trung niên và cao tuổi. Thoái hóa khớp xảy ra khi lớp sụn — bộ phận đóng vai trò như lớp đệm bảo vệ giữa hai đầu xương — bị mòn, nứt hoặc hư hại theo thời gian. Khi sụn suy yếu, xương bắt đầu cọ xát trực tiếp vào nhau, gây đau, viêm và hạn chế vận động. Nếu không được can thiệp sớm, bệnh có thể dẫn đến biến dạng khớp và nguy cơ tàn phế.

1. Thoái hóa khớp là gì?

Thoái hóa khớp là bệnh lý mạn tính của hệ cơ xương khớp, xảy ra khi sụn khớp và các mô quanh khớp bị thoái hóa. Bình thường, sụn khớp có cấu tạo từ tế bào sụn và chất căn bản, giúp bôi trơn, giảm ma sát và hoạt động như một “bộ giảm xóc” cho khớp.

Khi quá trình thoái hóa diễn ra, sụn trở nên mỏng dần, mất tính đàn hồi và dễ tổn thương. Cùng với đó, các thay đổi ở xương dưới sụn, bao khớp và màng hoạt dịch khiến khớp bị đau, cứng và hạn chế vận động.

“Thoái hóa khớp là gì” là vấn đề được nhiều người quan tâm, bởi đây là loại viêm khớp phổ biến mà hàng triệu người đang phải đối mặt

2. Các vị trí thường bị thoái hóa khớp

Thoái hóa khớp có thể xảy ra ở bất kỳ khớp nào, nhưng phổ biến nhất là đầu gối, cột sống, háng, bàn tay và cổ chân. Các triệu chứng ở từng vị trí có sự khác nhau, tùy theo mức độ tổn thương của sụn.

2.1. Thoái hóa khớp gối

Đây là vị trí dễ bị thoái hóa nhất do phải chịu trọng lực cơ thể. Khi sụn khớp gối bị mòn, hai đầu xương tiếp xúc trực tiếp gây đau nhức, sưng viêm, cứng khớp và hạn chế vận động. Trong trường hợp nặng, người bệnh có thể xuất hiện gai xương, làm biến dạng khớp và tăng mức độ đau.

2.2. Thoái hóa khớp háng

Thoái hóa khớp háng khiến việc đi lại, đứng lên – ngồi xuống trở nên khó khăn. Cơn đau có thể lan xuống đùi, mông, đầu gối hoặc hông, đôi khi gây cảm giác tê, yếu và giảm linh hoạt. Bệnh thường khó nhận biết sớm vì triệu chứng dễ nhầm với đau thần kinh tọa hoặc bệnh cơ.

2.3. Thoái hóa khớp cùng chậu

Tình trạng thoái hóa khớp cùng chậu gây đau vùng thắt lưng – hông, đau lan xuống mông và chân. Người bệnh thường cảm thấy tê hoặc mỏi khi ngồi lâu, vận động mạnh hoặc thay đổi tư thế. Bệnh có thể ảnh hưởng một hoặc cả hai khớp cùng chậu.

2.4. Thoái hóa khớp cổ tay và bàn tay

Thoái hóa khớp tại bàn tay thường gặp ở người cao tuổi, đặc biệt phụ nữ sau mãn kinh. Do lưu lượng máu nuôi sụn giảm, các đầu khớp ngón tay dễ bị thoái hóa, gây đau nhức, khó cầm nắm, biến dạng khớp và giảm khả năng vận động tinh.

Thoái hóa ở khớp cổ tay dẫn đến tình trạng thiếu hụt dinh dưỡng trong các sụn và giảm khả năng chịu đựng của khớp trước các tác động hàng ngày.

2.5. Thoái hóa khớp cổ chân

Thoái hóa cổ chân thường xảy ra ở người làm việc nặng, vận động viên, người từng chấn thương cổ chân hoặc người trên 40 tuổi. Triệu chứng thường âm thầm, khó nhận biết ở giai đoạn đầu. Khi bệnh tiến triển, người bệnh cảm thấy đau sâu ở cổ chân, nặng nề, đi lại khó khăn, đặc biệt khi đứng lâu hoặc leo cầu thang.

2.6. Thoái hóa đốt sống cổ

Thoái hóa đốt sống cổ gây đau cổ, vai gáy, cứng cổ, đau lan xuống cánh tay hoặc tê bì bàn tay. Gai xương hình thành dọc cột sống gây chèn ép dây thần kinh, dẫn đến đau nhức kéo dài, khó xoay cổ và trong nhiều trường hợp có thể gây chóng mặt, ù tai.

3. Nguyên nhân gây thoái hóa khớp

Thoái hóa khớp hình thành do nhiều yếu tố. Về cơ bản, có 2 nhóm nguyên nhân chính:

3.1. Nguyên nhân nguyên phát

Nguyên nhân này liên quan chủ yếu đến lão hóa tự nhiên. Khi tuổi tác tăng:

• Nước trong sụn khớp tăng nhưng chất lượng protein giảm.
• Tế bào sụn bị lão hóa, dễ tổn thương.
• Khả năng tái tạo sụn giảm mạnh.

Ngoài ra, việc vận động sai tư thế hoặc làm việc nặng liên tục trong nhiều năm cũng làm sụn khớp nứt, mòn và thoái hóa nhanh hơn.

3.2. Nguyên nhân thứ phát

Thoái hóa khớp thứ phát xuất hiện do các yếu tố tác động từ bên ngoài hoặc từ bệnh lý khác:

Di truyền:

Một số người có gen bất thường liên quan đến cấu tạo sụn, khiến sụn yếu và dễ bị thoái hóa.

Béo phì:

Thừa cân tạo áp lực lớn lên khớp gối, háng và cột sống, làm sụn khớp nhanh chóng hư hại.

Chấn thương:

Tai nạn, té ngã, trật khớp hoặc gãy xương làm tổn thương sụn, lâu dài dẫn đến thoái hóa.

Lạm dụng khớp:

Những người lao động chân tay, vận động viên, người thường xuyên mang vác nặng dễ bị thoái hóa sớm do áp lực lặp đi lặp lại lên một khớp.

Bệnh lý khác:

Viêm khớp dạng thấp, bệnh chuyển hóa (thừa sắt, dư hormone tăng trưởng…), gout… đều có thể thúc đẩy thoái hóa.

4. Triệu chứng thoái hóa khớp

Các triệu chứng thoái hóa khớp thường tiến triển âm thầm trong nhiều năm và tăng dần theo thời gian:

Đau nhức khớp:

Đau khi vận động, giảm khi nghỉ ngơi. Cơn đau có thể âm ỉ kéo dài hoặc đau nhói khi đứng lên, bước xuống cầu thang, chạy, mang vác.

Cứng khớp:

Thường gặp sau khi ngủ dậy hoặc sau thời gian dài không vận động. Cứng khớp thường kéo dài vài phút đến vài chục phút.

Phát tiếng kêu “lục cục” khi cử động:

Do bề mặt sụn không còn trơn nhẵn, các đầu xương ma sát vào nhau gây ra tiếng kêu.

Sưng tấy khớp:

Bao hoạt dịch bị viêm khiến khớp sưng, nóng, đau khi chạm vào.

Teo cơ – biến dạng khớp:

Thoái hóa nặng gây lệch trục khớp, mất cân bằng cơ, khiến cơ quanh khớp teo lại và khớp bị biến dạng.

Các dấu hiệu của thoái hóa khớp là gì thường được nhiều người quan tâm bởi tình trạng này thường tiến triển một cách chậm rãi

Kết luận

Thoái hóa khớp là bệnh lý phổ biến nhưng hoàn toàn có thể phát hiện sớm, kiểm soát và làm chậm tiến triển nếu người bệnh hiểu rõ nguyên nhân, triệu chứng và chủ động chăm sóc khớp đúng cách. Duy trì cân nặng hợp lý, luyện tập đều đặn và điều trị y khoa kịp thời là những giải pháp quan trọng giúp giảm đau, cải thiện vận động và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Trung tâm OM’E giới thiệu một số khóa học liên quan y học cổ truyền liên quan:

THỰC HÀNH BẤM HUYỆT THÔNG KINH LẠC: ĐẦU, MẶT, CỔ GÁY, VAI TAY

THỰC HÀNH BẤM HUYỆT THÔNG KINH LẠC: LƯNG, HÔNG, CHÂN, NGỰC BỤNG

TRẺ NÓI NGỌNG VÀ BIỆN PHÁP KHẮC PHỤC HIỆU QUẢ

======================

Mọi thông tin xin liên hệ

Địa chỉ: 116 Trần Vỹ, Mai Dịch, Cầu Giấy, Hà Nội

Đường dây nóng: 0989.394.335

Trang web: ome.org.vn

Facebook: Chăm Sóc Sức Khỏe Chủ Động Mỗi Ngày